თარგმანი: კუალად აქაცა ჩუეულებისაებრ ჰურიათავე შესაკრებელად შევლენ მოციქულნი, რაჲთა არა დააბრკოლნენ იგინი წარმართთა მიმართ მისლვითა, არამედ მუნცა ესევითარითა სიტყჳთა მოძღურებენ, რომელი კმა-ეყო ზოგად მომაქცეველად ჰურიათა და წარმართთა, ხოლო ურწმუნოებასა შინა დაშთომილნი ჰურიანი ჯერეთ ურწმუნოებასა შინა მყოფთა წარმართთა აღაზრზენდეს, და მრავალ-სახითა შესმენითა განაბოროტებდეს სულთა მათთა ძმათა ზედა ქრისტეანეთა.
საქმე წმიდათა მოციქულთაჲ 14:2
1. იყო იკონიას შინა მსგავსად წესისა შესლვასა მათსა შესაკრებელსა ჰურიათასა და სიტყუად ესრეთ, ვიდრე რწმუნებადმდე ჰურიათა და წარმართთსა მრავალსა სიმრავლესა.2. ხოლო რომელნი ურწმუნონი ჰურიანი იყვნეს, აღაზრზინნეს და განაბოროტნეს სულნი წარმართთანი ძმათა ზედა.3. მრავალ ჟამ იქცეოდეს იგინი განცხადებულად უფლისა მიმართ, რომელი ეწამებოდა მათ სიტყჳთა მით მადლისა მისისაჲთა და მოსცემდა სასწაულებსა და ნიშებსა ყოფად ჴელითა მათითა.
საქმე წმიდათა მოციქულთაჲ თავი 142. ხოლო რომელნი ურწმუნონი ჰურიანი იყვნეს, აღაზრზინნეს და განაბოროტნეს სულნი წარმართთანი ძმათა ზედა.
თავი კ̂ა. ვითარ-იგი იკონიას შინა ქადაგეს ქრისტე და მის ძლით იდევნნეს მოციქულნი
იყო იკონიას შინა მსგავსად წესისა შესლვასა მათსა შესაკრებელსა ჰურიათასა და სიტყუად ესრეთ, ვიდრე რწმუნებადმდე ჰურიათა და წარმართთსა მრავალსა სიმრავლესა. ხოლო რომელნი ურწმუნონი ჰურიანი იყვნეს, აღაზრზინნეს და განაბოროტნეს სულნი წარმართთანი ძმათა ზედა (14,1-2).:
ფსალმუნი 119-ის განმარტება
1. ჭირი და სულიერი აღმასვლის დასაწყისი:
სრულად ნახვა...იდია. მთელი ცხოვრებაც ისე გაატარე, თითქოს სიცოცხლე შენთვის შრომით სავსე იყოს, იმის ცოდნით, რომ „და ყოველთავე რომელთა ჰნებავს ღმრთის მსახურებით ცხორებაჲ ქრისტე იესუჲს მიერ, იდევნენ.“ (), და რომ „მრავლითა ჭირითა ჯერ-არს ჩუენდა შესლვაჲ სასუფეველსა ღმრთისასა.“ () ამიტომ ნუ შეიყვარებ ნებიერ და მოდუნებულ ცხოვრებას, ნურც ფართო გზაზე სვლას მოისურვებ (რადგან ეს გზა ზეცისკენ არ მიდის), არამედ ვიწროსა და შეჭირვებულს.
ხოლო თუ გსურს ზემო სამყოფელთა მიაღწიო, გაექეცი სიამოვნებებს, ფეხქვეშ დათრგუნე ცხოვრების მოჩვენებითი ბრწყინვალება, სიმდიდრე, დიდება და ძალაუფლება შეურაცხყავი; სიღარიბე კი, გონების შემუსვრილება, აღსარება და ცრემლთა წყაროები შეიძინე, და ყოველივე ის შეასრულე, რასაც ცხონების მოტანა შეუძლია. რადგან ეს ყოველივე მათ მფლობელს უფრო მტკიცედ აყენებს და ლოცვებს უფრო მაღლა აღმართავს. თუ შენს თავს ასე მოამზადებ და ასეთი განწყობით მოუხმობ ღმერთს, ის უთუოდ შეგისმენს. რადგან ამის გამო თქვა წინასწარმეტყველმაც:...
თესალონიკელთა მიმართ II ეპისტოლე — ჰომილია 2
2. სიყვარულის სისრულე და ჭირთა მოთმინება:
სრულად ნახვა...1:5). ამიტომ მათი ტანჯვა იმიტომ კი არ ხდება, რომ უსამართლოდ მოქმედნი უფრო ძლიერნი არიან, არამედ იმიტომ, რომ სასუფეველში სწორედ ასე შესვლაა საჭირო. რადგან, ამბობს, „მრავლითა ჭირითა ჯერ-არს ჩუენდა შესლვაჲ სასუფეველსა ღმრთისასა" (). „უკუეთუ სამართალ არს ღმრთისა მიერ მიგებად მაჭირვებელთა თქუენთა ჭირი, და თქუენ, ჭირვეულთა, ლხინი ჩუენ თანა გამოჩინებასა მას უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესსა ზეცით ანგელოზთა თანა ძლიერებისა მისისათა" ().
აქ ეს გამოთქმა ეჭვს კი არ გამოხატავს, არამედ „რადგან“-ის მნიშვნელობით დგას; ასე ვხმარობთ ჩვენც სრულიად აღიარებულსა და უეჭველ საქმეებზე, ანუ: ფრიად სამართლიანია. თუ ღმერთთან სამართლიანია მაჭირვებელთათვის სამაგიეროს მიგება, ამბობს, უთუოდ მიუზღავს კიდეც; თითქოს ამბობდეს: თუ ღმერთს ეს საქმეები ადარდებს, თუ ღმერთი ზრუნავს. ასე თვითონაც აღიარებულ საქმეზე იყენებს ამ „თუ“-ს; თითქოს ვინმეს ეთქვას: თუ ღმერთს ბოროტნი სძულს. ამას ას...
საუბარი 63. „არარაჲ იცოდა მესაპყრობილეთმთავარმან მან არცა ერთი რაჲ იოსებისათჳს" (დაბ 39:23)
5. მოთმინება ჭირთა შინა და სასოება ღვთისა:
სრულად ნახვა...რადგან ვიცით ჩვენზე მზრუნველი უფლის კეთილი განგება, რომელიც არა იმიტომ გვიშვებს ჭირთა განცდას, რომ მიგვატოვებს, არამედ იმიტომ, რომ მოღვაწეობისთვის ბრწყინვალე გვირგვინით შეგვამკოს. ასე მიაღწია დიდებას ყველა წმინდანმა. ამიტომ მოციქულებიც ამბობდნენ: „მრავლითა ჭირითა ჯერ-არს ჩუენდა შესლვაჲ სასუფეველსა ღმრთისასა" (). და თავად ქრისტემ უთხრა მოწაფეებს: „სოფელსა ამას ჭირი გაქუს" (). ნუ ვიწუხებთ ზედმეტად ჭირთა გამო, არამედ მოვისმინოთ პავლე, რომელიც ამბობს, რომ „ყოველთავე რომელთა ჰნებავს ღმრთის მსახურებით ცხორებაჲ ქრისტე იესუჲს მიერ, იდევნენ" (). ნუ შევშფოთდებით სულითა და ნუ სასოწარკვეთდებით, არამედ სიმტკიცითა და მოთმინებით ვიტანოთ ყველა უბედურება, ყურადღებას არა ჭირზე, არამედ აქედან მომდინარე სარგებელზე ვამახვილებდეთ, რადგან აქ სულიერი შემოსავალია. როგორც ისინი, ვინც სიმდიდრის დაგროვებას ისურვებს, საერო სარგებლით დაკავებულნი, სხვანაირად ვერ გაამრავლებენ თავიანთ ქონებას, თუ არა მრავალი საფრთხის განცდით ხმელეთზე და ზღვაზე (აუცილებლად ექვემდებარებიან ქურდებისა და ავაზაკების მზაკვრობებსა და თავდასხმებს) და მაინც სიამოვნებით ემზადებიან ყოველივეს ა...
საუბარი 30. „და იყო ყოველი ქუეყანა - ბაგე ერთ" (დაბ 11:1)
5. მარხვა და ლოცვა — სულის იარაღი:
სრულად ნახვა...ვას ყოველთვის თან უნდა ახლდეს ლოცვა. და, რომ ეს ასეა, ისმინე, როგორ ამბობს ქრისტე: „ხოლო ესე ნათესავი არარაჲთ განვალს, გარნა ლოცვითა და მარხვითა" (). და მოციქულთა შესახებაც ნათქვამია: „და ლოცვითა და მარხვითა შეჰვედრნეს იგინი უფალსა, რომლისაცა მიმართ ჰრწმენა" (). და კიდევ ამბობს მოციქული: „ნუ განეშორებით ურთიერთას, გარნა თუ... ლოცვად და მარხვად" (). ხედავ, როგორ სჭირდება მარხვას ლოცვის თანამოქმედება? და ლოცვებიც ყურადღებით განსაკუთრებით მარხვის დროს აღესრულება, რადგან მაშინ სული მსუბუქია, არაფერი ამძიმებს მას და არ ჩაგრავს სიამოვნებათა დამღუპველი ტვირთით. ლოცვა — დიდი იარაღია, დიდი დაცვა, დიდი საუნჯე, დიდი ნავსადგური, უსაფრთხო თავშესაფარი: ოღონდ ფხიზელი სულითა და შეკრებილი ზრახვებით მივუდგეთ უფალს, ჩვენი ცხონების მტრისთვის არანაირი მისადგომი არ მივცეთ. რადგან მან იცის, რომ ამ დროს, ჩვენთვის საჭირო (საცხონებელ) საგნებზე საუბრით, თავიანთი ცოდვების აღიარებითა და ჭრილობების ექიმისთვის ჩვენებით, ადამიანებს შეუძლიათ სრული განკურნება მიიღონ, ამიტომ განსაკუთრებით ამ დროს გვესხმის თავს და ყველაფერს აკეთებს, რომ დაგვამხოს და უზრუნველობაში ჩ...