თარგმანი: კუალად აქაცა ჩუეულებისაებრ ჰურიათავე შესაკრებელად შევლენ მოციქულნი, რაჲთა არა დააბრკოლნენ იგინი წარმართთა მიმართ მისლვითა, არამედ მუნცა ესევითარითა სიტყჳთა მოძღურებენ, რომელი კმა-ეყო ზოგად მომაქცეველად ჰურიათა და წარმართთა, ხოლო ურწმუნოებასა შინა დაშთომილნი ჰურიანი ჯერეთ ურწმუნოებასა შინა მყოფთა წარმართთა აღაზრზენდეს, და მრავალ-სახითა შესმენითა განაბოროტებდეს სულთა მათთა ძმათა ზედა ქრისტეანეთა.
საქმე წმიდათა მოციქულთაჲ 14:1
1. იყო იკონიას შინა მსგავსად წესისა შესლვასა მათსა შესაკრებელსა ჰურიათასა და სიტყუად ესრეთ, ვიდრე რწმუნებადმდე ჰურიათა და წარმართთსა მრავალსა სიმრავლესა.2. ხოლო რომელნი ურწმუნონი ჰურიანი იყვნეს, აღაზრზინნეს და განაბოროტნეს სულნი წარმართთანი ძმათა ზედა.
საქმე წმიდათა მოციქულთაჲ თავი 141. იყო იკონიას შინა მსგავსად წესისა შესლვასა მათსა შესაკრებელსა ჰურიათასა და სიტყუად ესრეთ, ვიდრე რწმუნებადმდე ჰურიათა და წარმართთსა მრავალსა სიმრავლესა.
თავი კ̂ა. ვითარ-იგი იკონიას შინა ქადაგეს ქრისტე და მის ძლით იდევნნეს მოციქულნი
იყო იკონიას შინა მსგავსად წესისა შესლვასა მათსა შესაკრებელსა ჰურიათასა და სიტყუად ესრეთ, ვიდრე რწმუნებადმდე ჰურიათა და წარმართთსა მრავალსა სიმრავლესა. ხოლო რომელნი ურწმუნონი ჰურიანი იყვნეს, აღაზრზინნეს და განაბოროტნეს სულნი წარმართთანი ძმათა ზედა (14,1-2).:
ფსალმუნი 8-ის განმარტება
6. ხილული ქმნილება და ადამიანისადმი განგება:
სრულად ნახვა...რადგან, უფრო უხეშნი რომ იყვნენ, მათ ხილული უფრო წარმართავდა, ვიდრე უხილავი.
ამიტომ პავლეც, როცა შედის და ხალხს მიმართავს, მუდამ ხილული ქმნილებიდან იწყებს შესავალს და ამბობს: „რომელმან ქმნა ცაჲ და ქუეყანაჲ, ზღუაჲ და ყოველი, რაჲ არს მათ შინა“ (); და სიტყვას ყოველთვის წლიური წვიმებიდანაც და ადამიანთა მოდგმიდანაც წარმართავს. რადგან თუ ვიტყვი, რომ მან ქერუბიმები შექმნა, ორგვარი დასაბუთება დამჭირდება: რომ ქერუბიმები არსებობენ და რომ მან შექმნა; ხილულთა შემთხვევაში კი იძულებული ვარ მხოლოდ ის დავამტკიცო, რომ მან შექმნა. ამიტომ სიტყვაც უფრო ადვილია, რადგან ნათქვამს თვით მხედველობა უმოწმებს. რადგან მსმენელი ხედავს სიდიდესაც, მშვენიერებასაც, სარგებლობასაც, მდებარეობასაც და კეთილწყობასაც. ამრიგად, ჩემთვის ერთი რამ არის საზრუნავი: ვაჩვენო, რომ ეს ღმერთმა შექმნა. და რატომ არ მოიხსენია მზე, არამედ მთვარე და ვარსკვლავები? მართლაც, ამის თქმით იმაზეც მიანიშნა....
ფსალმუნი 4-ის განმარტება
11. ღვთის განგება ნაყოფთა სიუხვესა და მშვიდობაში:
სრულად ნახვა...ნგება ნაყოფთა სიუხვესა და მშვიდობაში
სწორედ ამიტომ პავლეც, როცა ერთგან ხალხის წინაშე გამოდიოდა და ღვთის განგებაზე მსჯელობდა, სიტყვას აქედან იწყებდა და ამბობდა: „ზეცით გარდამო მოცემად თქუენდა წჳმაჲ და ჟამნი ნაყოფის გამომღებელნი, განძღებად საზრდელითა და სიხარულითა გულთა თქუენთა“ (). რაკი წინასწარმეტყველი ზედმეტ სიტყვას ერიდება, გვერდს უვლის ყველა დანარჩენის ჩამოთვლას: ხილს, კაკლეულს, მცენარეთა, თესლთა და ბალახთა სახეებს, მდელოებს, ყვავილებს, ბაღებსა და ყოველ სხვა ამგვარს; იგი სიცოცხლის საყრდენ და აუცილებელ საგნებს ასახელებს, და ამათგან დანარჩენსაც ცხადს ხდის. და ამასაც ღმერთი უბრალოდ კი არ გვაძლევს, არამედ უხვად და ყოველწლიურად. თუ ზოგჯერ ამცირებს კიდეც, ამაშიც კვლავ თავის განგებას აჩვენებს: მრავალთა უდებებას აფხიზლებს და აღძრავს მათ, რომ ეს სიკეთეები მისგან ითხოვონ. თუ ზოგნი იტყვიან, რომ წვიმის მოცემა ღმერთს კი არა, კერპებს ეკუთვნის, ვკითხოთ მათ: საიდან არის ეს ცხადი?
იტყვის: იმიტომ, რომ პოეტებმა თქვეს, ზევსია ის, ვ...
ტიმოთეს მიმართ I ეპისტოლე — ჰომილია 3
2. უმეცრების შეწყალება და მადლის გარდამეტება:
სრულად ნახვა...უფლისეულთაგან არაფერს ღალატობდა; ამბობდა, რომ ყოველივე უფლისა იყო, თავისი საკუთარი საქმეებიც კი. არ ითვისებდა ღვთის დიდებას. ამის დასტურად მოუსმინე, რას ამბობს პავლე სხვაგანაც: „კაცნო, რასა იქმთ ამას?" ()2. „ჩუენცა კაცნივე ვართ მსგავსნი თქუენნი" (). აი, ეს არის: „სარწმუნოდ შემრაცხა მე" (). და კვლავ სხვაგან ამბობს: „უმეტეს მათ ყოველთასა დავშუერ; არა მე, არამედ მადლი იგი ღმრთისაჲ, რომელი იყო ჩემ თანა" (); და კვლავ: „ღმერთი არს, რომელი შეიქმს თქუენ თანა ნებასაცა და შეწევნასა" (). ამით აჩვენებს იგი თავის თავს სასჯელის ღირსად; რამეთუ წყალობა სწორედ ასეთთა მიმართ აღესრულება....
ტიმოთეს მიმართ II ეპისტოლე — ჰომილია 10
3. მოციქულთა უძლურება და მადლის ნუგეში:
სრულად ნახვა...ძალა ჰქონოდა, განა ღმერთად არ ჩათვლიდნენ მას? ასევე ვხედავთ ლისტრაში მცხოვრებლებსაც, როგორ დაემართათ ეს პავლესა და ბარნაბას მიმართ და ორივე ღმერთებად ჩათვალეს, როცა პავლემ და ბარნაბამ ტანისამოსი შემოიხიეს, ხალხში შეცვივდნენ და ყვირილით ამბობდნენ: „კაცნო, რასა იქმთ ამას?“ (). „რამეთუ ჩუენცა კაცნივე ვართ მსგავსნი თქუენნი“ (). და კვლავ, როცა პეტრემ დაბადებიდან კოჭლი განკურნა და ყველა მომხდარით გაკვირდა, მან პასუხად თქვა: „კაცნო ისრაიტელნო, რაჲსა გიკჳრს ამას ზედა? ანუ ჩუენ რაჲსა გუხედავთ ვითარცა თჳსითა ძალითა გინა ღმრთის მსახურებითამცა გუექმნა სლვაჲ მაგისი?“ (). ახლა კვლავ ნეტარ პავლესაც მოუსმინე, რომელიც ამბობს: „მომეცა მე საწერტელი ჴორცთაჲ-ანგელოზ სატან, რაჲთა დამქენჯნიდეს მე, რაჲთა არა აღვიმაღლო“ ().
მაგრამ, იტყვის ვინმე, აქ საუბარია თავმდაბლობაზე. არამც და არამც,...